ZADARSKA GRUPA

Veoma značajna za srpsko i jugoslovensko slikarstvo, "Zadarska grupa", koju čine imena kao što su: Mića Popović, Petar Omčikus, Milorad Bata Mihailović,... Dela slikara iz ove grupe se takođe mogu naći u Galeriji antikvarnici "D&B". Zadarska grupa je nastala kada je nekoliko studenata slikarstva sa beogradske Akademije za likovne umetnosti tokom pet meseci, od aprila do avgusta 1947. godine boravila u tom primorskom gradu slikajući slobodno, u prirodi, van klasa i ateljea u kojima nisu nalazili inspiraciju za svoju umetnost. Svi su oni bili iz klase profesora Ivana Tabakovića: Mića Popović, Bata Mihailović, Mileta Andrejević, Vera Božičković, Kosara Bokšan i Ljubinka Jovanović, kojima su se pridružili i prijatelji koji nisu bili sa Akademije – Borislav Mihajlović Mihiz, kao i povremeni gosti – slikar Bora Grujić, skluptor i slikar Radivoje Knežević – Knez, Aleksandar Saša Popović (brat Miće Popovića) i Krsta Andrejević (brat Milete Andrejevića). Njihovo druženje se izvan Akademije nastavljalo i na čuvenoj adresi u Siminoj 9a gde su, uz još nekoliko drugova sa istorije umetnosti i književnosti, poput Dejana Medakovića, Voje Đurića, Živorada Stojkovića, Borislava Mihajlovića Mihiza, povremeno i Dobricu Ćosića i Antonija Isakovića, stanovali i diskutovali ne samo umetničke već i političke i ideološke osobenosti društva u kome su živeli i počinjali sa stvaralaštvom. U suštini, osnovni spor se vodio u odnosu prema socijalističkom realizmu koji je tada bio zvanična, državna i obavezna estetika u umetnosti, dok su oni vatreno zagovarali slobodno stvaralaštvo za koje još uvek nisu znali, zbog izolacije od zapadnog sveta, šta to stvarno znači. Upravo da bi se oslobodili tog ideološkog pritiska ovi studenti su svojevoljno, bez dozvole školskih vlasti otputovali u Zadar. Po povratku u Beograd, svi su bili kažnjeni izbacivanjem sa Akademije, na koju su vraćeni pod političkim pritiskom njihovih prijatelja, ratnih saboraca na visokim partijskim i državnim funkcijama, izuzev Miće Popovića za koga je cinično rečeno da je već „svršeni student“ te da mu Akademija i ne treba.

 

 

 

Miodrag Mića Popović

 

Miodrag Mića Popović rodjen 12. juni 1923 god u Loznici — umro 22. decembra 1996 god u Beogradu, akademik, bio je slikar, likovni kritičar, pisac i filmski režiser.U Beograd sa porodicom dolazi 1927. godine gde je završio osnovnu školu, a od 1933. do 1941. pohađa Treću mušku gimnaziju. Godine 1942. odveden je u Nacionalnu službu. Posle bolesti i operacije oteran 1943. u logor Franken kod Žagubice, potom, po kazni, u štraflager u Borskom rudniku. Zbog bolesti iste godine otpušten i vraćen kući. Na Akademiju likovnih umetnosti u Beogradu upisao se 1946. u klasu profesora Ivana Tabakovića. Zajedno sa Batom Mihailovićem, Petrom Omčikusom, Miletom Andrejevićem, Ljubinkom Jovanović, Kosarom Boškan i Verom Božičković, napušta Akademiju i odlazi u Zadar, gde je 1947. formirana čuvena „Zadarska grupa“, prva umetnička komuna u posleratnoj Jugoslaviji. Po povratku u Beograd, zbog samovolje i nediscipline svi su bili izbačeni iz Akademije. Kasnije im je dozvoljeno da nastave studije slikarstva, sem Mići Popoviću, sa obrazloženjem da je „svršen slikar pa mu Akademije više nije potrebna“. Popović je nastavio da uči sam, uz pomoć profesora Ivana Tabakovića.Počeo je da slika 1938. godine družeći se sa slikarem Svetolikom Lukićem. Do rata je bio redovni posetilac Muzeja kneza Pavla i Umetničkog paviljona na Kalemegdanu. Od 1940. godine izlagao je na brojnim kolektivnim izložbama u zemlji i inostranstvu. Prvu samostalnu izložbu održao u Beogradu 1950. godine. Oženio se Verom Božičković 1949. godine sa kojom odlazi u Pariz 1951. na šest meseci, a potom 1952. u kome u nekoliko navrata ostaje do 1959. Boravio u Njujorku 1980—1981. i bio gostujući profesor na Njujorškom državnom univerzitetu u Olbaniju 1982.Za dopisnog člana SANU izabran je 1978, a za redovnog 1985.

  

 


Petar Omčikus

Petar Omčikus je rođen 1926. godine u Sušaku (Rijeka). Studirao je na Akademiji likovnih umetnosti u Beogradu, u klasi prof. Ivana Tabakovića tokom 1945. i 1946. godine. Jedan je od osnivača Zadarske grupe 1947. godine (sa Miletom Andrejevićem, Kosom Bokšan, Borom Grujićem, Verom Božičković, Ljubinkom Jovanović, Batom Mihailovićem, Borislavom Mihajlovićem – Mihizom i Mićom Popovićem). Od 1952. godine živi i radi u Parizu. Sa Kosom Bokšan osnovao je Međunarodne susrete umetnika u Vela Luci na Korčuli. Član je (van radnog sastava) SANU. Preminuo je 26. aprila 2019. godine.